Sap Wouter ‘Fine words, flawed ideas’
In dit artikel uit de guardian, geeft Madeleine Bunting wat punten van kritiek op de theorie van de Soto .
Enerzijds gaat de Soto volgens haar voorbij aan het feit dat in veel landen de ‘maffia’ of andere heersende krachten, veel meer macht hebben dan de reguliere overheid. Dit zal ervoor zorgen dat de armen niet enkel belasting dienen te betalen (op hun ‘witte’ eigendommen en geproduceerde goederen en diensten) maar ook nog eens het gebruikelijke smeergeld aan de lokale informele machthebbers.
Daarnaast verwijt ze de Soto veel te weinig aandacht te besteden aan het feit dat het juridisch systeem in ontwikkelingslanden vaak te wensen over laat. Wetten en contracten zijn vaak niet afdwingbaar in de Derde Wereld. Concreet zal een bank dus ook geen lening geven met een woning als onderpand als dat leningscontract later niet afdwingbaar blijkt voor de rechtbank.
Wouter Sap – filmpje: global divide2 (hernando de soto)
In dit filmje licht de Soto eerst zijn traditionele standpunten toe. (Over hoe een ‘papieren muur’ ervoor zorgt dat armen geen bedrijfjes oprichten en over hoe het gebrek aan eigendomsrechten ervoor zorgt dat armen geen leningen kunnen aangaan met hun huis als onderpand.)
Daarna komt echter een voor mij nieuw argument voor zijn discours aan bod: namelijk de vrees voor een opstand of toenemende terrorismedreiging doordat armen uitgesloten worden van het kapitalisme. Kort samengevat zegt de Soto dat de armen o.a. via televisiebeelden zien hoe goed anderen het hebben en zullen ze in opstand komen of aanslagen plegen omdat ze zich uitgesloten voelen van het ‘wereldwijde kapitalistische netwerk’.
Wouter Sap – Property Rights for the Poor: Effects of Land Titling
In het artikel Property Rights for the Poor: Effects of Land Titling (STANFORD CENTER FOR INTERNATIONAL DEVELOPMENT, Working Paper No. 249, by
Sebastian Galiani* and Ernesto Schargrodsky) onderzoeken de auteurs welk effect het toekennen van eigendomsrechten heeft op 5 parameters : (1) vastgoedinvesteringen (2) gezinsgrootte (3) scholingsgraad van de kinderen (4) toegang tot leningen en (5) arbeidsinkomen.
De auteurs halen het gebrek aan empirisch bewijsmateriaal bij de vele theorieën over de positieve effecten van de toekenning van eigendomsrechten aan als reden voor hun onderzoek. Met hun studie zijn ze een van de eerste die dit effect empirisch nagaan.
Voor het onderzoek werd een dataset van 617 Argentijnse gezinnen gehanteerd die van de overheid eigendomstitels hadden verkregen.
In tegenstelling tot wat men zou verwachten , vinden de auteurs geen duidelijk postief verband tussen de toegang tot leningen en de toekenning van eigendomsrechten (ook kortweg landtitling genoemd). Er wordt enkel een bescheiden positief effect op hypothecaire leningen waargenomen, maar er wordt geen effect op andere vormen van krediet waargenomen. Ook heeft de toekenning van eigendomsrechten volgens hun empirisch onderzoek geen positief effect op het arbeidinkomen van de desbetreffende gezinnen.
Wil dit dan zeggen dat landtitling dan geen methode kan zijn om de armoede te verminderen?
Toch wel. Volgens het onderzoek van de auteurs leidt (als aan bepaalde randvoorwaarden – zoals een goed werkend rechtssysteem -wordt voldaan) landtitling wel degelijk tot armoedereductie bij de Argentijnse gezinnen.
Bij de 617 gezinnen werd immers een positief effect vastgesteld op de parameters (1)vastgoedinvesteringen (2)gezinsgrootte &(3) scholingsgraad van de kinderen.
De verklaring voor de invloed op de vastgoedinvesteringen is dat men eerder gaat investeren in zijn woning wanneer men er juridisch (zwart op wit) eigenaar van is. Wanneer men juridisch niet kan bewijzen dat men eigenaar is van het huis waarin men woont bestaat de kans immers dat de investeringen ‘voor niets’ zijn geweest wanneer anderen het huis opeisen.
De gezinsgrootte (zowel kinderen als inwonende familieleden) daalt omdat men gemakkelijker mensen de toegang tot inwonen ontzegd als men een eigendomstitel van de woning in zijn bezit heeft. Ook het aantal kinderen wordt kleiner wanneer men juridisch erkend eigenaar is van de woning, waarschijnlijk omdat men het huis nu kan doorgeven aan de kinderen en het dus als investering in de toekomstige generaties kan gezien worden. Een investering waarvan men niet wil dat ze versplinterd bij de volgende generatie terechtkomt.
Eenzelfde ‘generatie-argument’ is waarschijnlijk de reden van de gestegen scholingsgraad. Mensen zijn bereid meer in de scholing van hun kinderen te investeren wanneer het kind ook op financieel vlak (door het erven van een deel van het huis waarvan men juridisch eigenaar is) later meer kans op slagen zal hebben.